TermoDom.pl

Newsletter

Szkolenia audytorów...

Ministerstwo Budownictwa przygotowało projekt rozporządzenia określającego zasady szkoleń... więcej

Jakość energetyczna...

Zgodnie z dyrektywą EPBD, każdy budynek będzie miał nadaną określoną klasę... więcej

Prawidłowy montaż...

Prawidłowa termoizolacja ścian zewnętrznych poprawia jakość życia mieszkańców oraz jest... więcej

Buduj dom energooszczędnie Wentylacja i klimatyzacja Przepisowa wentylacja

Przepisowa wentylacja

Nie każdy wie, że właściwa wentylacja w budynku odpowiada nie tylko za jego trwałość, ale i zdrowie mieszkańców. W związku z tym warto poznać przepisy z nią związane.

Najważniejsze zasady można zawrzeć w kilku zdaniach, które ograniczają zastosowanie systemów wentylacyjnych z uwagi na sposób ogrzewania budynku. I tak w przypadku wszelkich palenisk na paliwo stałe, kominków, gazowych podgrzewaczy wody z grawitacyjnym odprowadzeniem spalin może być stosowana tylko wentylacja grawitacyjna lub mechaniczna wentylacja nawiewno-wywiewna (zrównoważona) - zapis z polskiej normy PN-83 B-03430. Dodatkowo często w innych przepisach podkreślane jest, że w przypadku urządzeń gazowych nie wolno stosować wentylacji mechanicznej wyciągowej.

- Można natomiast stosować wentylację nawiewno-wywiewną zblokowaną, co oznacza, iż w przypadku awarii jednego wentylatora automatycznie wyłączy się wentylator drugi. Jeżeli zaś chodzi o okap w kuchni, to nie może on być podłączony do tego samego obiegu, gdyż mogłoby to spowodować zakłócenia w pracy instalacji. Można rozwiązać ten problem przez stosowanie wyciągów pracujących w obiegu zamkniętym. W takim przypadku powietrze znad kuchenki zasysane jest do wnętrza okapu, tam po oczyszczeniu z tłuszczu powietrze odprowadzane jest z powrotem do pomieszczenia kuchni. Nie ma wtedy strat ciepła, ani podciśnienia – radzi Marta Krzyżanowska z firmy Dospel.

Według prawa budowlanego w budynkach jednorodzinnych można stosować wentylację naturalną lub mechaniczną. Systemy wentylacji mechanicznej wywiewnej wytwarzają w pomieszczeniu dość znaczne podciśnienie. Z tego względu nie mogą być stosowane w mieszkaniach wyposażonych w palenisko na paliwa stałe, kominki lub gazowe podgrzewacze wody z grawitacyjnym odprowadzeniem spalin. Niestosowanie się do tego przepisu może powodować odwrócenie ciągu w przewodach spalinowych i rozprzestrzenianie się produktów spalania po całym mieszkaniu i w konsekwencji zagrażać zdrowiu, a nawet życiu mieszkańców. Tu wentylacja może być albo grawitacyjna albo mechaniczna, ale tylko typu nawiewno-wywiewnego. Nie można więc stosować wentylatorów w kanałach wywiewnych.

Ograniczenie to jednak nie dotyczy urządzeń gazowych bez odprowadzania spalin (na przykład kuchenki gazowej) oraz urządzeń z zamkniętą komorą spalania.

Obowiązujące w Polsce przepisy narzucają jednak w pewnych przypadkach stosowanie wentylacji mechanicznej. Obowiązek ten dotyczy: 
- łazienki, której kubatura jest mniejsza niż 6,5 m3, 
- kuchni bez okna zewnętrznego wyposażonej w kuchenkę gazową.

Tak czy inaczej, najważniejszym obowiązującym dokumentem prawnym są przepisy związane z wentylacją pomieszczeń, podane w rozdziale 6. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dn. 12.04.2002 roku.

§ 147. 1. Wentylacja i klimatyzacja powinny zapewniać odpowiednią jakość środowiska wewnętrznego, w tym wielkość wymiany powietrza, jego czystość, temperaturę, wilgotność względną, prędkość ruchu w pomieszczeniu, przy zachowaniu przepisów odrębnych i wymagań Polskich Norm dotyczących wentylacji, a także warunków bezpieczeństwa pożarowego i wymagań akustycznych określonych w rozporządzeniu.
2. Wentylację mechaniczną lub grawitacyjną należy zapewnić w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi, w pomieszczeniach bez otwieranych okien, a także w innych pomieszczeniach, w których ze względów zdrowotnych, technologicznych lub bezpieczeństwa, konieczne jest zapewnienie wymiany powietrza.

§ 148. 1. Wentylację mechaniczną wywiewną lub nawiewno-wywiewną należy stosować w budynkach wysokich i wysokościowych oraz w innych budynkach, w których zapewnienie odpowiedniej jakości środowiska wewnętrznego nie jest możliwe za pomocą wentylacji grawitacyjnej. W pozostałych budynkach może być stosowana wentylacja grawitacyjna.

§ 149. 1. Strumień powietrza zewnętrznego doprowadzanego do pomieszczeń, nie będących pomieszczeniami pracy, powinien odpowiadać wymaganiom Polskiej Normy dotyczącej wentylacji, przy czym w mieszkaniach strumień ten powinien wynikać z wielkości strumienia powietrza wywiewanego, lecz być nie mniejszy niż 20 m3/h na osobę przewidywaną na pobyt stały w projekcie budowlanym.

§ 150. 1. W przypadku zastosowania w budynku przepływu powietrza wentylacyjnego między pomieszczeniami lub strefami wentylacyjnymi, w pomieszczeniu należy zapewnić kierunek przepływu od pomieszczenia o mniejszym do pomieszczenia o większym stopniu zanieczyszczenia powietrza.
2. Przepływ powietrza wentylacyjnego w mieszkaniach powinien odbywać się z pokoi do pomieszczenia kuchennego lub wnęki kuchennej oraz do pomieszczeń higieniczno-sanitarnych.
3. W instalacjach wentylacji i klimatyzacji nie należy łączyć ze sobą przewodów z pomieszczeń o różnych wymaganiach użytkowych i sanitarno-zdrowotnych. Nie dotyczy to budynków jednorodzinnych i rekreacji indywidualnej.

Tu oczywiście mała uwaga, ostatnio podpisane zostało Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 listopada 2008 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie:

- w §150 ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„3. W instalacjach wentylacji i klimatyzacji nie należy łączyć ze sobą przewodów z pomieszczeń o różnych wymaganiach użytkowych i sanitarno-zdrowotnych. Nie dotyczy to budynków jednorodzinnych i rekreacji indywidualnej oraz wydzielonych lokali mieszkalnych lub użytkowych z indywidualną zorganizowaną wentylacją nawiewno-wywiewną.”;

- w § 151:
a) ust.1 otrzymuje brzmienie:
„1. W instalacjach wentylacji mechanicznej ogólnej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji komfortowej o wydajności 2000 m3/h i więcej, należy stosować urządzenia do odzyskiwania ciepła z powietrza wywiewanego o skuteczności co najmniej 50% lub recyrkulacje, gdy jest to dopuszczalne. W przypadku zastosowania recyrkulacji strumień powietrza zewnętrznego nie może być mniejszy niż wynika to z wymagań higienicznych, jednak nie mniej niż 10% powietrza nawiewanego. Dla wentylacji technologicznej zastosowanie odzysku ciepła  powinno wynikać z uwarunkowań technologicznych i rachunku ekonomicznego.”,
b) dodaje się ust. 5-7 w brzmieniu:
„5. W przypadku stosowania recyrkulacji powietrza w instalacjach wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji należy stosować układy regulacji umożliwiające w korzystnych warunkach pogodowych zwiększanie udziału powietrza zewnętrznego do 100%.
6. Przepisu ust. 5 nie stosuje się w przypadkach, gdy zwiększanie strumienia powietrza wentylacyjnego uniemożliwiałoby dotrzymanie poziomu czystości powietrza wymaganego przez względy technologiczne.
7. Wymagań ust. 1 można nie stosować w przypadku instalacji używanych krócej niż
przez 1 000 godzin w roku.”;
- w § 154:
a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„1. Urządzenia i elementy wentylacji mechanicznej i klimatyzacji powinny być stosowane w sposób umożliwiający uzyskanie zakładanej jakości środowiska w pomieszczeniu przy racjonalnym zużyciu energii do ogrzewania i chłodzenia oraz energii elektrycznej.”,
b) dodaje ust. 10 i 11 w brzmieniu:
„10. Moc właściwa wentylatorów stosowanych w instalacjach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych powinna nie przekraczać wartości określonych w poniższej tabeli:



Dopuszcza się zwiększenie mocy właściwej wentylatora w przypadku zastosowania wybranych elementów instalacji do wartości określonej w poniższej tabeli:



- w § 155 ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„3. W przypadku zastosowania w pomieszczeniach innego rodzaju wentylacji niż wentylacja mechaniczna nawiewna lub nawiewno-wywiewna, dopływ powietrza zewnętrznego, w ilości niezbędnej dla potrzeb wentylacyjnych, należy zapewnić przez urządzenia nawiewne umieszczane w oknach, drzwiach balkonowych lub w innych częściach przegród zewnętrznych.”.

Bardziej szczegółowe wymagania przedstawione są w Polskich Normach: PN-83/B-03430/Az3:2000 oraz PN-73/B-03431.

Wentylacja w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej określa szczegółowo strumienie powietrza niezbędne do wentylacji. Powinny one wynosić co najmniej:
• dla kuchni z oknem zewnętrznym, wyposażonej w kuchnię gazową lub węglową - 70 m3/h,
• dla kuchni z oknem zewnętrznym, wyposażonej w kuchnię elektryczną
• w mieszkaniu dla 3 osób - 30 m3/h, 
• w mieszkaniu dla więcej niż 3 osób - 50 m3/h,
• dla kuchni bez okna zewnętrznego lub dla wnęki kuchennej wyposażonej w kuchnię elektryczną - 50 m3/h,
• dla łazienki (z ustępem lub bez) - 50 m3/h,
• dla oddzielnego ustępu - 30 m3/h,
• dla pomocniczego pomieszczenia bezokiennego - 15 m3/h,
• dla pokoju mieszkalnego 30 m3/h,
• dla kuchni bez okna zewnętrznego, wyposażonej w kuchnię gazową powinny mieć mechaniczną wentylację wywiewną; usuwany strumień powietrza powinien wynosić 70 m3/h.
Dopływ powietrza zewnętrznego do pomieszczeń powinien odbywać się przez:
• skrzydła okien, świetliki oraz nawietrzaki okienne, wykorzystywane do przewietrzania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi - powinny być zaopatrzone w urządzenia pozwalające na łatwe ich otwieranie i regulowanie wielkości otwarcia z poziomu podłogi lub pomostu, także przez osoby niepełnosprawne, jeżeli nie przewiduje się korzystania z pomocy innych współużytkowników;
• nawiewną wentylację mechaniczną lub inne urządzenia nawiewne - w przypadku zastosowania w pomieszczeniach okien, drzwi balkonowych i innych zamknięć otworów zewnętrznych o dużej szczelności, uniemożliwiającej infiltrację powietrza zewnętrznego
w ilości niezbędnej do potrzeb wentylacyjnych;
• nawiewniki (gdy okna charakteryzują się współczynnikiem infiltracji mniejszym niż 0,33/m×h×daPa2/3) - mogą być usytuowane w górnej części okna (w ościeżnicy, ramie skrzydła, między ramą skrzydła a górną krawędzią szyby zespolonej), lub w otworze okiennym (między nadprożem a górną krawędzią ościeżnicy, w obudowie rolety zewnętrznej), lub w przegrodzie zewnętrznej pod oknem.
Strumień objętości powietrza, przepływający przez całkowicie otwarty nawiewnik, przy różnicy ciśnień po obu jego stronach 10 Pa, powinien mieścić się w granicach:
• od 20 m3h do 50 m3/h, jeśli zastosowana jest wentylacja grawitacyjna, 
• od 15 m3/h do 30 m3/h, jeśli zastosowana jest wentylacja mechaniczna wywiewna, przy czym powinny zostać spełnione następujące warunki:
o  w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego, oświaty, wychowania, opieki zdrowotnej i opieki społecznej, a także w pomieszczeniach biurowych przeznaczonych na pobyt ludzi, nie wyposażonych w wentylację mechaniczną lub klimatyzację, okna, w celu okresowego przewietrzania, powinny mieć konstrukcję umożliwiającą otwieranie co najmniej 50% powierzchni. 
o urządzenia nawiewne, powinny być stosowane zgodnie z wymaganiami określonymi w Polskiej Normie dotyczącej wentylacji w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej.
Szczelność na przenikanie powietrza
• w budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku użyteczności publicznej,
a także w budynku produkcyjnym przegrody zewnętrzne nieprzezroczyste, złącza między przegrodami i częściami przegród oraz połączenia okien z ościeżami należy projektować
i wykonywać pod kątem osiągnięcia ich całkowitej szczelności na przenikanie powietrza; 
• w budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego i budynku użyteczności publicznej współczynnik infiltracji powietrza dla otwieranych okien i drzwi balkonowych w pomieszczeniach, w których napływ powietrza zewnętrznego jest zapewniony przez nawiewniki, powinien wynosić nie więcej niż 0,3 m3/(m x h x daPa2/3), a w pozostałych przypadkach powyżej 0,5, lecz nie więcej niż 1,0 m3/(m x h x daPa2/3).
Normatywny współczynnik infiltracji wynosi od 0,5 do 1 m3/hdaPa2/3 na 1 m długości szczelin. Jedno okno dwuskrzydłowe o wymiarach 1,5×2 m ma łączną długość szczelin 8,5 m a normalne drzwi ok. 6 m. Wynika z tego, że łączna długość szczelin o wymaganej normą przepustowości przepływu powietrza, powinna w przeciętnym mieszkaniu wynosić ok. 150 - 300 m. Aby zapewnić możliwość przepływu wymaganego przez normę strumienia powietrza, należałoby wyposażyć mieszkanie w otwory drzwiowe i okienne o powierzchni ok. 100 m2. Wynika z tego, że:
• okna muszą mieć możliwość przepuszczania okresowo większego strumienia powietrza (np. przy wzroście zawartości wilgoci w powietrzu w pomieszczeniu); 
• powinna istnieć możliwość łatwego regulowania strumienia powietrza napływającego do pomieszczenia; 
• system regulacyjny powinien działać niezależnie od obecności i woli mieszkańców, bez angażowania energii zewnętrznej.

Na koniec garść przepisów Prawa budowlanego:

Art. 62.1 Obiekty budowlane powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę:

1) okresowej kontroli, co najmniej raz w roku, polegającej na sprawdzeniu technicznej prawności:
a. elementów budynków, budowli i instalacji narażonych na szkodliwe wpływy atmosferyczne i niszczące działania czynników występujących podczas użytkowania obiektu,
2) okresowej kontroli, co najmniej raz na 5 lat, polegającej na sprawdzeniu stanu sprawności technicznej i wartości użytkowej całego obiektu budowlanego, estetyki obiektu oraz jego otoczenia (...).
Inspekcja kanałów wentylacyjnych ma na celu sprawdzenie stanu zanieczyszczenia. Najlepszą metodą określającą stan zanieczyszczenia jest metoda porównawcza. Stosuje się tutaj tablicę poglądową przedstawiającą różne stany zanieczyszczenia kanałów.

Opracowano na podstawie materiałów:
1. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dn. 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. 
2. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 listopada 2008 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
3. Aneta Demianowicz,Wentylacja w świetle przepisów, materiał opublikowany na portalu e-instalacje.pl

17-11-2008

Budownictwo...

Uroczyste otwarcie Domu Pasywnego wybudowanego przez Wydawnictwo Przewodnik Budowlany miało... więcej

Budowa domu pasywnego...

Ryszard Piotrowski, Paweł Dominiak   Książka opisuje powstawanie budynku... więcej

Literatura

Zachęcamy do zapoznania się z coraz liczniej prezentowanymi na rynku publikacjami... więcej

Skomentuj





Komentarze   —   pokaż wszystkie

Brak komentarzy